روز جهانی دیابت هر سال ۱۴ نوامبر برگزار می‌شود که در سال ۱۴۰۵ با شنبه ۲۳ آبان مصادف است. شعار فدراسیون بین‌المللی دیابت برای سال‌های ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ «اقدام زودهنگام در برابر دیابت» انتخاب شده و تمرکز کمپین امسال بر تشخیص به‌موقع و کاهش خطر ابتلا است. در این مطلب با شعار امسال، آمار دیابت در ایران و جهان، علائم هشدار و راه‌های پیشگیری آشنا می‌شویم.
روز جهانی دیابت ۱۴۰۵ چه روزی است؟
روز جهانی دیابت در تقویم میلادی ۱۴ نوامبر است؛ روز تولد فردریک بنتینگ، یکی از کاشفان انسولین. این روز در سال ۲۰۲۶ برابر با شنبه ۲۳ آبان ۱۴۰۵ است. انتخاب این تاریخ یادآور کشفی است که جان میلیون‌ها نفر از مبتلایان به دیابت را نجات داده است. اسم های فارسی به انگلیسی
شعار روز جهانی دیابت ۲۰۲۶
به اعلام سایت رسمی روز جهانی دیابت، شعار دورهٔ ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۷ «اقدام زودهنگام در برابر دیابت» است. محور کمپین امسال تشخیص زودهنگام و کاهش خطر است؛ چون اقدام زودهنگام دسترسی به درمان را سرعت می‌بخشد، خطر ابتلا را کم می‌کند و به سلامت بهتر برای همه منجر می‌شود. فدراسیون پیش‌بینی کرده تعداد مبتلایان به دیابت در جهان تا سال ۲۰۵۰ به ۸۵۳ میلیون نفر برسد.
آمار دیابت در ایران
به گزارش همشهری آنلاین و به نقل از مدیرعامل انجمن دیابت ایران، حدود ۱۴ درصد جمعیت بزرگسال ایران به دیابت مبتلا هستند و ۲۰ درصد نیز در مرحلهٔ پیش‌دیابت قرار دارند. نگران‌کننده‌تر اینکه حدود ۴۰ درصد مبتلایان از بیماری خود بی‌خبرند و حدود نیمی از بیماران زمانی تشخیص داده می‌شوند که عوارض بیماری بروز کرده است.
- از هر ۹ بزرگسال در جهان، یک نفر دیابت دارد
- حدود ۱۰ درصد بودجهٔ سلامت جهان صرف دیابت می‌شود
- در تهران از هر سه بزرگسال، یک نفر دیابت یا پیش‌دیابت دارد
- عوارض دیابت در کشور طی هفت سال اخیر حدود ۱۰ درصد کاهش یافته است
برنامه انجمن دیابت ایران
انجمن دیابت ایران همزمان با هفتمین کنگرهٔ بین‌المللی مدیریت دیابت، جشن روز جهانی دیابت را عصر جمعه ۱۵ آبان ۱۴۰۵ از ساعت ۱۷ تا ۱۹ در مرکز همایش‌های رازی دانشگاه علوم پزشکی ایران برگزار کرد. حضور در این برنامه برای عموم رایگان بود و امکان سنجش قند خون و مشاوره با پزشکان متخصص، درمانگران و کارشناسان تغذیه فراهم شده بود.
علائم هشداردهنده دیابت
دیابت نوع ۲ معمولاً بدون علائم واضح پیشرفت می‌کند؛ به همین دلیل برای بسیاری از افراد اولین نشانه، بروز عوارض است. با این حال به این علائم توجه کنید:
- تشنگی زیاد و ادرار مکرر
- گرسنگی مداوم و خستگی
- تاری دید
- کاهش وزن بی‌دلیل
- دیر خوب شدن زخم‌ها
عوارض دیابت کنترل‌نشده
به گفتهٔ رئیس انجمن دیابت ایران، امروزه هدف درمان فقط پایین آوردن قند خون نیست، بلکه پیشگیری از عوارض و حفظ کیفیت زندگی اهمیت دارد. مدیریت نامناسب دیابت می‌تواند به بیماری‌های قلبی و عروقی، سکتهٔ قلبی و مغزی، قطع عضو، نابینایی و نارسایی کلیه منجر شود.
راه‌های پیشگیری از دیابت نوع ۲
- تحرک بدنی منظم: دست‌کم ۳۰ دقیقه پیاده‌روی در بیشتر روزهای هفته
- تغذیهٔ سالم: کاهش قند، نوشابه و نان‌های سفید و افزایش سبزیجات و غلات کامل
- کنترل وزن: حتی کاهش چند کیلوگرم وزن، خطر ابتلا را کم می‌کند
- آزمایش منظم قند خون: به‌ویژه برای افراد بالای ۴۰ سال یا دارای سابقهٔ خانوادگی
- ترک سیگار و خواب کافی
چه کسانی بیشتر در معرض خطرند؟
افراد دارای اضافه‌وزن، کم‌تحرک، دارای سابقهٔ خانوادگی دیابت، فشار خون بالا یا سابقهٔ دیابت بارداری بیشتر در معرض ابتلا به دیابت نوع ۲ هستند. این افراد بهتر است هر سال آزمایش قند خون ناشتا یا HbA1c انجام دهند.
نقش خانواده در مدیریت دیابت
همراهی خانواده در پیروی از رژیم غذایی، یادآوری مصرف دارو و تشویق به ورزش، نقش مهمی در کنترل بیماری دارد. آموزش اعضای خانواده دربارهٔ علائم افت قند خون نیز می‌تواند در شرایط اضطراری کمک‌کننده باشد.
جمع‌بندی
روز جهانی دیابت ۱۴۰۵ در شنبه ۲۳ آبان با شعار «اقدام زودهنگام در برابر دیابت» برگزار می‌شود. با توجه به اینکه حدود ۱۴ درصد بزرگسالان ایرانی دیابت دارند و بسیاری از آن‌ها بی‌خبرند، انجام آزمایش قند خون و اصلاح سبک زندگی ساده‌ترین قدم برای پیشگیری از این بیماری و عوارض آن است. بهترین سئو
